Huisgenoten en bijstand: zo werkt de kostendelersnorm
Het korte antwoord: krijg je bijstand en ga je met andere volwassenen samenwonen, dan kan je gemeente je uitkering verlagen met de kostendelersnorm, omdat je de woonkosten kunt delen. Huisgenoten onder de 27 tellen niet mee, en een rij andere groepen ook niet, onder wie studenten die recht kunnen hebben op studiefinanciering. Het inkomen en vermogen van je huisgenoten telt evenmin mee. Vraag het je gemeente voordat je tekent.
Bronnen: Rijksoverheid, wat is de kostendelersnorm in de bijstand en Juridisch Loket, hoeveel bijstand krijg ik als ik samenwoon. Beide gelezen op 20 oktober 2026. Dit artikel gaat alleen over bijstand; de regels voor andere uitkeringen lazen we niet. Algemene informatie, geen juridisch advies.
| Vraag | Kort antwoord | Bron |
|---|---|---|
| Verlagen huisgenoten mijn bijstand? | Dat kan; meer volwassenen van 27 of ouder in huis betekent een lagere uitkering | Rijksoverheid |
| Wiens inkomen telt mee? | Niet dat van je huisgenoten. Dat van een partner of gezamenlijke huishouding wel | Rijksoverheid, Juridisch Loket |
| Wie telt hier niet als huisgenoot? | Mensen onder 27, studenten met recht op studiefinanciering, BBL-studenten, sommige commerciële huurders | Rijksoverheid |
| Ik huur een kamer: verandert er iets? | Meestal niet, met uitzonderingen bij een heel lage huur of een verhuurder die naaste familie is | Juridisch Loket |
| Waar vraag ik het? | Bij je gemeente, of bij het Juridisch Loket | Rijksoverheid |
Wat de kostendelersnorm is
Rijksoverheid noemt de reden zonder omwegen: je hebt lagere woonkosten als er meer personen in je woning wonen, want je kunt ze delen. Dus hoe meer volwassenen van 27 jaar of ouder er wonen, hoe lager de uitkering. Rijksoverheid geeft deze tabel met de norm per persoon, als deel van de bijstandsnorm:
| Volwassenen van 27 jaar of ouder in huis | Norm per persoon | Totaal als allemaal bijstand krijgen |
|---|---|---|
| 1 | 70% | 70% |
| 2 | 50% | 100% |
| 3 | 43,33% | 130% |
| 4 | 40% | 160% |
| 5 | 38% | 190% |
De pagina voegt toe dat de regel ook geldt voor huishoudens van meer dan vijf personen.
Wie telt niet mee
Niet elke huisgenoot is een kostendeler. Rijksoverheid noemt deze uitzonderingen:
- jongeren tot 27 jaar;
- de persoon met wie je een gezamenlijke huishouding voert, als er geen anderen in de woning wonen;
- een commerciële huurder, onderhuurder of kostganger, of de verhuurder, onderverhuurder of kostgever die in dezelfde woning woont;
- kamerhuurders met een commercieel contract die een commerciële huurprijs betalen;
- studenten met een opleiding die recht kan geven op studiefinanciering of tegemoetkoming studiekosten;
- studenten die een Beroeps Begeleidende Leerweg (BBL) volgen.
Het Juridisch Loket geeft een kortere lijst voor de huisgenoot: geen kostendeler als die jonger is dan 27, studeert en studiefinanciering krijgt, een BBL-opleiding volgt, of een eigen huurovereenkomst heeft en huur betaalt. De twee pagina's formuleren de uitzondering voor kamerhuurders verschillend. Zit jouw situatie tegen die grens aan, vraag het dan aan je gemeente in plaats van de gunstigste formulering te kiezen.
Wat niet meetelt: het geld van je huisgenoten
Beide pagina's zijn hier duidelijk over. Bij de kostendelersnorm tellen de inkomsten en het vermogen van je huisgenoten niet mee voor je recht op bijstand. Bij een partner, of iemand met wie je een gezamenlijke huishouding voert, is dat anders: hun inkomen en vermogen tellen wel mee. Het Juridisch Loket voegt toe dat je maar met één persoon een gezamenlijke huishouding kunt hebben.
Als je een kamer huurt
Volgens het Juridisch Loket verandert je bijstand meestal niet als je een kamer huurt. In meer detail:
- Je deelt de woning met andere huurders met een eigen contract: je bijstand blijft hetzelfde, al kan hij omlaag gaan als je huurprijs heel laag is.
- Je deelt met studenten: je bijstand blijft hetzelfde, ongeacht hun contract en ongeacht hoeveel huur jij betaalt.
- Je huurt een kamer in het huis van je verhuurder: die is dan je hospita. Je bijstand gaat alleen omlaag als de hospita naaste familie is, zoals je vader, tante of broer, of als je huurprijs heel laag is.
Als je huisgenoot degene met bijstand is
Onze lezing, vanuit hun kant van de regel: ben je 27 of ouder en val je niet onder de uitzonderingen hierboven, dan kun je meetellen als één volwassene extra in hun huis, en dat kan hun uitkering verlagen. We vonden geen pagina die een nieuwe huisgenoot vertelt wat er gemeld moet worden of wanneer, dus de veiligste stap is dat je huisgenoot het aan de eigen gemeente vraagt voordat jij tekent.
Voordat jullie samen gaan wonen
- Vraag het aan de gemeente die de uitkering betaalt. Beide pagina's verwijzen daarheen voor vragen over je eigen situatie. Rijksoverheid noemt ook de sociaal raadslieden van je gemeente, en het Juridisch Loket voor gratis juridisch advies.
- Zeg het in het gesprek vóór het huurcontract, niet erna. Ons eigen advies: een huisgenoot met bijstand is een feit dat de andere huisgenoten moeten weten voordat ze zich vastleggen.
- Check wie waar staat ingeschreven. Waar je staat ingeschreven is een aparte vraag; zie hoeveel mensen er op één adres mogen wonen en inschrijven bij een vriend.
- Onthoud dat dit één regeling is van meer. Huurtoeslag en andere uitkeringen volgen eigen regels; ons artikel over huisgenoten en de Belastingdienst gaat over de kant van de Belastingdienst.
Waar Vond in past
We beginnen met Roommates. Vond opent binnenkort in Utrecht, en het eerste wat opengaat, is een manier om mensen te vinden om mee te wonen. Een profiel op Roommates beschrijft een persoon: hoe je woont, hoe laat je opstaat, hoe je over bezoek denkt. Er staat geen huurprijs, geen adres en geen beschikbaarheid op, en het is gratis in de bèta. Zet je op de wachtlijst voor Roommates.
Voor kamers die op Vond komen, geldt: we spreken degene die de woning verhuurt en bouwen de advertentie samen met hem of haar. We verifiëren geen identiteit en raadplegen geen register, en er is geen verificatiebadge op Vond. Lees elk profiel dus even kritisch als een bericht van een onbekende ergens anders.
Het korte antwoord
De kostendelersnorm telt de volwassenen van 27 jaar of ouder die met je samenwonen, min een lijst uitzonderingen, en kijkt niet naar hun inkomen. Krijg je bijstand, vraag het dan aan je gemeente voordat je een huis kiest, en voordat je intrekt bij iemand die het wel krijgt.